हुंकार

हुंडाचा बद्दल मी लिहीलेली आहे

बाई संस्कारामुळे लग्नाशिवाय राह् शकत नाही. म्हणून त्या करतात. पण पदवीधर, उच्च, पदवीधर मुलीही कसलीच सावधगिरी न घेता लग्न करतात आणि हुंङाबळी होतात. आज मुलीच प्रमाण कमी झालेलं आहे. दहा मुलांत एका मुलाला बायको मिळणार नाही तरीही मुली लग्नासाठी गुलामिला आमंत्रण देणारी लाचारी स्वीकारतात. पण समानता नसेल तर स्वातंञ्य नाही स्वातंञ्य नसेल तर प्रेम नाही. तरी हुडा देऊन सासरची कृत्रिम नाती उदा. आई ऐवजी सासू वडिलऐवजी सासरा बहिणऐवजी नणंद भावाऐवजी दीर इत्यादी दुबळी स्त्री अधिक दुबळी होते. पण समाजात न्याय पाहिजे असेल तर भारतीय घटनेत आणण्यासाठी विवाहसंस्था टिकविण्यासाठी घरजावाई रहायला पाहिजे. लग्नाला संस्कार म्हटलं शुभमंगल सावधान म्हटलं की त्या पुरूषास पत्नीसा दोधांचं जोडी समझण्याचे संस्कार होतात. हे बुध्दीला पटत नाही. लग्ना जर संस्कार आहे करार नाही, तर ते तोडण्यसाठी म्हणजे घटस्फोटासाठी कोर्टात जाण्याची गरज आहे. म्हणून मुलीनो लहान वयात लग्ना करू नका.

- प्रिती गावडे

इरपनार

व्यसन

आमचा गडचिरोली जिल्हयात खूप लोक व्यसन करतात.

त्यांचासाठी ते व्यसन चांगला असतो. पण त्यांना हे माहित नसतो की ती

व्यसन हानिकारक असते. लोकांना आता व्यसनचा सवय लागला आहे.

ते व्यसन म्हणजे फक्त दारु नव्हे खर्रा , गुटका, तंबाखू , नस, बिडी,

सिगरेट अशाप्रकारे वेगवेगळ्या व्यसन आहेत. दारु मध्ये पण फक्त

मोहाचे दारु नसते देशी दारु, मोसांबी दारु, इंग्लीश दारु, नारयल दारु,

ताडी, गौरगा, शिंदी, चारा( रेखा ), जाभूळ ( नेडी ), चिंच ( इतांग ) , गूळ ( बेलेम ) आता हितून मोह, चिंच, चारा, जांभूळ, गूळ, शिंदी, ताडी, गौरगा, याचाने आमच्याकडे दारु काढला जाते.

हे सर्व प्येय लोक आवडीने पितात. पण आता मोहाचा दारु कसं काढून पितात याला काही महत्वा नाही.ते दारु काढून पितात त्यांना हे माहिती नसते की ते दारु मध्ये रासायनिक असते. ते लोक दारु पितात तर फक्त मज्जा घेण्यासाठी पण त्यांना हे माहित नसते की त्या दारु आपल्या शरीरासाठी हानिकारक आहे. लोक दारु पितात तेव्हा त्यांना चंकर येते तेव्हा त्यांना खूप मज्जा वाटते. पण नंतर डोके दुःखते, डोळे दुःखते दारु पिल्याने असा परिणाम होतो. कॅन्सर होतो. आणि हे तंबाखू दिवसभर गालाकडे ठेवतात म्हणून त्यांचा दात काळे पडतात आणि तोंडात छोटे छोटे पोळं होतात आणि दुःखतात तसेच सूजतात कॅन्सर व्यायला सुरवात होते पण त्या माणसाला कळत नाही की मला कॅन्सर होतोय.

खर्रा गुटका नस हे पण असच प्रकारे आहे. खर्रा पण Any Time तोंडात ठेवल्या जातात आणि ते खर्रा चावत असतात तेव्हा अर्धा थुंकी आत मध्ये गिळल्या जातो. तेव्हा आपल्याला नुस्ता झोपून राहावास वाटतं. कोणताही काम करुसा वाटत नाही. म्हणून हे सर्व खायल्या प्यायला सोडून दया. कारण हे व्यसन करणं म्हणजे आपल्या जीवचा धोका आहे.

नावः ज्योती देवू तंलाडी.

गावः कुडकेली.

Class : 10^th.

माझा गाव

आमच्या गावाचा नाव इरपनार . भामरागड तालुका मध्ये आहे.आमच्या गावात आजू बाजूनी हिरवा आणि गनदाट जंगल व्यापलेला आहे.आमच्या गावात ७० घरे आहे. आमच्या गावातील वातावरण खुप छान आहे . सकाळी पाहाटे उठतो तेव्हा चिमण्या पाखरंचे किलबिल सुरु असते. लहान पाखरे घरट्यात रहातात. आणि त्यांची माय चारा शोधून आणतात. असा प्रकारे सकाळाची दैनंदिन असते. आमच्या गावच्या आजू बाजूनी नदीचा उगम होतो. ते नदी रात्र आणि दिवस कळ-कळ असा आवाज करते. आणि शेतामधून वाहते. गावातील गाई गुरे तीथे पाणी पिऊण आपले तहान बागवतात. आमच्या गावात सर्व लोक शेतीवाळी करतात .वआपल्य पोट भरतात.आणि बाकीचे दान विकतात. पण कमी पैसा मध्ये विकतात. आणि त्या पैसातून आपल्य घर चालवतात. आणि आपल्य देशा मध्ये असे पण लोक आहेत की ते स्वःतला मोठे पण समजतात. आणि शेतकरी लोकाना कमी पणा समजतात.पण एक वेळ असा येईल की तेव्हा शेतकरी लोक एक महिनासाठी शेतीकरनार नाही. तेव्हा बाकीचे लोकाना भात कुटून बेटनार.जरी ते नौकरी करत असल्या तरी पण भात बेटू शकत नाही. कारण शेतकरी शेती करुन दान विकलेच नाही. तर कुटून बेटनार. जरी आपन नौकरी मध्ये असल्य तरी काही परक पडत नाही.कारण नौकरी केल्यने पैसे भेटतात. पण शेती केल्याने आपला पोट भरतो. जर आपला देशात शेती करणारे शेतकरी कमी झाले.तर आपण जिवंत राहू शकत नाही. त्या साठी जास्ती जास्त लोक शेतीच्या उपयोग केला पाहिजे. नौकरी करणारे लोकानी कधी पण शेतकरी लोकाना कमी पणा समजायच नाही. उलट त्यांचा आभारी म्हणून घ्याची.कारण ते आहेत. म्हणून आम्ही सर्व लोक आहोत. आमचा गावात छोट्यासा गोटूल आहे. त्या गोटूल मध्ये मोठ्या लोकाचा चर्चा सूरु असते. पण मला असा वाटते की हे पध्दत कायमतरने बदलनार आहे. कारण पिढीन पिढी मेल नंतर सर्व विज्ञ्यानीक यूग राहानार आहे. आणि लोक संख्या वाढणा आहे.आणि घर ,नौकरी,रोजगार,व्यावसाय, शिक्षण, शाळा, हॉटेल,दूकान,असा एक एक समस्या वाढत जातील. आणि आता कायनतराने विकत घ्यावा लागनार असा मला वाटते. कारण आताच ऐवळा प्रदूषन वाळत चालला आहे गावात प्रदूषन नाही शहरात मध्ये होतो.आणि कायमतराने गावात पण होईल. असा मला वाटते.

नावः कुमारी उज्जवला सडमेक

वर्गः १० वी

अंधश्रद्धा

लोकांनी सत्य म्हणून स्वीकारलेली कल्पना किंवा विधान म्हणजे अंधाश्रद्रधा होय. पुर्वनुभव धार्मिक समजुती किंवा लोकमतवर अंधाश्रद्रधा आधार केलया असतात. अंधाद्रधा या अनभवाच्या आधारे तपासून बघता येत नाहीत. उदा, देवाच्या अस्तित्वा वरील अंधाश्रद्रधा पुनर्जन्मवरील अंधाद्रधा इत्यादी. या सर्व अनुभावाच्या आधारे तपासून पाहता येत नाहीत. साधारणपणे आपलया समाजातील लोक विवाह शुभ दिवस पाहून करतात, काही समुदायांत मुलांजा किंवा मुलीना नजर लागू नये म्हणून त्यांच्या गळयात किंवा दंडावर काळा दोरा बांधतात. या गडचिरोली जिलह्यातले. आदिवासी लोक आजारी पडले की ते दवाखान्यात नेत नाही. ते पुजाज्यांकडे घेऊन जातात. जादू केलयामुळे हा आजारी पडला असा त्यांना वाटते. आणि हे लोक पुजारीलाच देव मानतात. म्हणून ते जसा सांगतात तसा करतात. अंधाश्रद्रधा निमीण करणारे हे पुजारीच असतात. पहिलया काळत जास्त अंधाश्रद्रधा होते. उदा, रस्त्याचा आडवा मांजर गेला तर कामाला जाणारा मासूण पुढे जात नव्हते. पुढे गेला तर आजारी पडू शकतो कीवा काही होऊ शकतो असा त्यांना वाटत होते. हे अंधाश्रद्रधा पण पुजा प्यांनीच निमण केले. मुली चौदा पंधरा वयाच्या तेव्हा त्यांचा मासीक पाळी सुरु होते. त्यांना पाळी आली की त्या मुलींना घराच्या बाहेर डेवत होते. अंगणातसुदधा येऊ देत नव्हते. त्यांना हात तर मुळीच लावत नव्हते. त्यांच्यासाठी वेगळ छोटासा झोपडी बांधून देत. या मुली उन्हाळ्यात बाहेर झोपायचे तेव्हा त्यांना साप वैगरे चावून त्यांचा मृत्य व्हायचे. पण हे पुजात्र्यानी निर्माण केलेल्या अंधाश्रद्रधा आहे. आणि हे अंधाद्रधा अताही सुरु आहे. अताही पाळीत झालेल्या मुलीना घरात ठेवत नाही घराच्या बाहेर ठेवतात. कारण माझ्या स्वतःच्या घरातच अस घडते. वयात आलेल्या मुलीनां ज्या घरात धन ठेनतात. तिथे घुसायला देत नाही. जर तुम्ही त्यांना घरामध्ये ठेवले तर तुम्हाला काहीही होऊ शकते. असा पूर्णापणे पुजाण्यांनी त्यांच्यावर मुखूखप्रमाणे चढवलेले आहे. अशा प्रकारे पहिल्या काळातले हे अंधाश्रद्रधा आहेत आणि हे अत्ता पण चालत आहे. पण अता काही शिकलेल्या लोकांचा अंधाश्रद्रधा कमी झाल्याचे आढळून येते. आणि मूलींना शाळेत पाठवणे पाप समजायचे. पण जर या सगळे लोक शिक्षन घेतले तर काहि काळानंतर अंधाश्रद्रधामध्ये बदल होऊ शकतात जसा की उद, काही संस्कूतीमधील लोकांची अशी अंधाश्रद्रधा आहे की सूर्य हा देव आहे म्हणून ते त्याची पूजा करतात. जेव्हा या संस्कूतीत साक्षरता व ज्ञान यांचा प्रसार होईल तेव्हा वैज्ञानिक ज्ञानामुळे ते सूर्य हा एक अकाशीय किंवा खगोलीय वस्तू असून त्याच्या ज्वलनामुळे आपणास उष्णता आणि प्रकाश मिळते. असा प्रकारे अंधाश्रद्रधामध्ये बदल होऊ शकते असा या अंधाश्रद्रधेने भरलेला आहे. आमचा गडचिरोली जिल्हयाला नक्षलवादी ग्रस्त म्हणून ओळखतात पण अंधाश्रद्रधा ग्रस्त असही ओळखल जाईल असं वाटत मला ज्याच्या मेंदूमध्ये अंधाश्रद्रधा शिरतो तो अंधा आहे असाच समजावे. अंधाश्रद्रधा हे माणसाच्या बुदधीला खाऊन टाकणारा रोग आहे. स्वामी विवेकानंद म्हणतात. अगदी नास्तिक झालात तरी चालेल, परंतु अंधाश्रद्रधा ठेवणारे मूर्ख होऊ नका, कारण नास्तिक झाला तरी त्याच्या ठयी जिवंतपणा असतो. त्याचे आपल्याला काहीतरी करता येईल. परंतु अंधाश्रद्रधा शिरली म्हणजे बुध्दीच मेली, मंद होत चालली आणि बुध्दी गेली म्हणजे सारचे गेले जिवनाचा अंधपात झाला.

- सविता माटा मडावी

कुडकेली

कोंबडा बाजार

भामरागडला आठवड्यातून बुधवारला एक दिवस भाजीपाल्यांची,कपड्यांची व इतर वस्तूंची बाजार भरते. त्याचप्रमाणे “कोंबडा बाजार” आठवड्यातून पाच-सहा दिवस बसत असते आणि वेगवेगळ्या दिवसी दुसऱ्या-दुसऱ्या गावांमध्ये बसत असते. त्यामध्ये अनेक आसपास गावचे माणसे स्वतःची कोंबडे घेऊन तैल्यात भरुन ज्या गावी कोंबडा बाजर भरते त्या गावी येतात. त्यात आल्यानंतर कोंबडाला तैलातून काडून मोकळा सोडतात व लहान रोपाला बांदून ठेवतात. काही माणसं आल्यावर थोड्या वेळात प्रत्येकाने कोंबड्या धरून दुसऱ्याची कोंबडा विरूद्ध लढवण्यासाठी दुसऱ्याची कोंबड्याशी जोडी करतात आणि त्यात उंची बघतात व जोडी पटली की मग त्या कोंबड्याचा मालक चाकू बांधणाऱ्याकडे नेतो पण एकच माणसाकडे नेत नसतात आणि चाकू वाल्यानी कोंबड्याचा पायाला चाकू बांधतो.

रणांगणाचा मैदानात आणतो. कोंबडे सोडण्याचा मैदानाचा चारी बाजूंनी लोक उभा होऊन काला-काला, सपेद-सपेद, बुडदी-बूडदी असा प्रकारे कोंबड्यांचा रंगांचा स्वरूपाने ओरडतात. पैसांची होळ (पैज) लावत असतात .( त्यामध्ये कधी-कधी पैसे होळ लावणाऱ्यांचे भांडण होत असतात.)दोनही विरूद्ध कोंबडा आणले की मग लगेच सोडतात आणि त्या दोन कोंबड्यांची मारामारी सुरू होते, त्यामध्ये जो कोंबडा आधी मरेल तो हारेल आणि जो मरणार नाही तो विजय होईल. मग ज्याचा कोंबडा जिंकला असेल त्यानी चाकू जो बांधला असेल त्याला १०० किंवा २०० रूपये देत असतो आणि कोंबड्याना घरी घेऊन जातं व हारलेल्या कोंबड्याला खातात (पराजय झालेला).

स्वतःचा कोंबड्यास जखम झाला असेल तर त्याची जखमेवर इलाज करतात आणि त्या कोंबड्याला जर का जास्त जखम लागला असेल तर जास्तीत-जास्त दोन आठवड्या पर्यंत त्या कोंबड्यास बाजारात नेत नसतात. पण जर का कोंबडा हारला तर घरच्यांना वाईट वाटत असते किंवा कधी-कधी घरच्या बायका स्वतःचा पतीला रागवत असतात. ज्या दिवशी कोंबडा जिंकतो त्या दिवशी बायका त्याच्याशी गोड - गोड बोलतात.

- गणेश नरोटे

my story

शिक्षण घेत असतांना..

प्रत्येक student हाच विचार करतो की, मी या वर्षी दाहवीत आहे. मला खूप टक्केनी पास वायचं आहे. नेमकं पास वायचं म्हणजे काय? त्याचसाठी खूप कष्ट घ्यावे लागतात. कारण आपल life इतूनच सुरु होत असतो. आपण कोणत क्षेत्रात हूशार आहो, हे आपलाल शोधने गरजेच असतो. आपण आपल life मध्ये काहीही करयच असेल तर आपण जीते हूशार आहो, जे आपलाल आवडते, तेच क्षेत्रात गेल पहीजे. आपण जिवन जागत असतांना, आपण कोण आहो? आपण काशा वगतो? कोणाशी कसं बोलतो? याचं वरुन आपण कसे आहो हे ठरत असतो.

शिक्षण घेत असतांना, आपल्याला खूप अडचणी येत असतात. आपण पुस्तक वाचतो, पण त्यामध्ये अपलाल ते शब्द कडतात का? ते समाजातात का? हे महीत करून घेणे गरजेच असतो. आपण लिहतो, वाचतो पोपट पंची सरक बडबड बोलणे याल काहीही आर्थ नाही. हा यूग विज्ञान चा यूग आहे. नवनवीन शोध लागत आहे. आपलाल जर जग शोबत जाच असेल, तर आपण जग शोबत चालाल पहीजे. एक तर आपल भगतील मूलान कोणीही हीशर मनत नाही. जर लोका समोर आपण काय आहो हे दाखवाचं असेल तर, आपण ही हूशर आहो हे लोकान पाठवूण देणे गरजेच आहे.

सकाळी जेव्हा हरिण उठाते तेव्हा विचार करतो की आज जर मी जोवरत नाही धावलो तर मझा शिकर केला जाईल. आणि जेव्हा सिंहा उठातो तेव्हा ही विचार करतो कीआज जर मी शिकार नाही केला तर उपशी मरूण जाईन. म्हणून प्रत्येक वेळी कोणताही कामासाठी तयार राहा. तूम्ही जर तयार नसंल तर समोर जाऊ शकणार नाही.

म्हणून विध्यार्थी मित्रानो खूप अभ्यास करा. शिक संघटीत वा, संर्घष करा.
धन्यावाद
(विलास वेलादी)
(वर्ग १० वा)

मला असे वाटते...

आज आपण भारत देश नक्कीच प्रगतीच्या मर्गांवर आहेत.आजही आपल्या पुढे अनेक समस्या आहे अशा परिस्थिती आपण प्रगती करु शकतो का मला तर नाही वाटतं या समस्या वाव्यासारखे प्रगतीमागे धावणाव्या भारत हा पर्वत सारख्या उभ्या आहेत ज्यामळे भारत मध्येच कुठेतरी कमी पडत आहे या देशाला विकास करायचा असेल तर या सगळ्या समस्या मिटविण्यासाठी सुरुवातील,घर,घरांपासुन,गाव गावापसुन शहर आणि शहरापासुन देश हे सगळ्या जागृती आपल्याच कर्तव्य आहे असे मला वाटते ही सगळ्या शिक्षणामुळे जागृती होईल व आपण जर विचाराची दिशा योग्य ठेवली तर कहीच अवघड नाही म्हणजे नवयुवकांसाठी सर्वात मोठी गोष्टी म्हणजे त्याच सकारात्मक दुष्टीकोन आसणारी माणसे आपल्यापुढे आत्माविश्वास, चिकाटी,हे गुण दिसुन येतात ज्याप्रमाणे आपल्या शरीराला रोज चांगल आहाराची गरजा असते तशी आपल्या मनालाही दररोज उत्तम विचाराची आवश्याकता असते जसे शरीराला खराब झालेला अन्न तसे मनालाही घाणेरडे विचार येतात रोग असलेला माणुस मन याशिवाय आपण काही करु शकता नाही

शेवटी एवढाच सांगतो की ज्या जगात मी आलो ते जग मृत्युपूर्वी मी सुंदर करुन जाईन अशी माझी जिद्दी आहे केवळ विर्थ्यांबददच नव्हे तर आपल्या सर्व समाजाबदद्ल माझी ही तक्रार आहे की आपण जीवनकडे पाहतच नाही तुम्ही काय आहात हे तुम्हाला नवलाच वाटले परंतु तुम्ही काय बनू शकता याचा तुम्हाला पत्ताच नाही तरुण संतृष्ट असु असंतृष्ट सारखे आहे काय हा देश आहे या तरुणांनी जीवनाची आव्हन स्वीकरायची आहे तरुणा माणासांनी उठा आणि जागे व्हा असे मला वाटते तेव्हाच आपला देश उज्ज्वल भावितव्य होइल व तेव्हाच समोर जाईल तेव्हाच आपले देशाचे नाव कामवले आपण रोज योग रीतीने काम करतो ते पण तसेच देशाला योग दिशेने आकार मिळले तुम्ही या जगाचा अनुभव घ्या कारण अनुभव हा सर्वात मोठा गुरु आहे जीवनात आपल्या यश आणि अपयश या दोन गोष्टीच्या महत्त्व आहे जगतांना प्रकाशाचे महत्त्व कळवण्यासाठी म्हणजे तो जवळ असताना त्याचे मोल संपणार नाही व पुर्वीसारखे जग नाही आत सुधारलेली पुर्वी कसा होता मुलगी लहान असतानाच विवाह करुन द्यायचे आत २०-२५ वर्ष होईपर्यंत कोणीही लग्न करत नाही कारण शिकलेले असतात

दिलीप गावडे वर्ग(१०)वी

गाव-इरपणार